Yumurta

Kelime anlamı olarak yumurta dişi eşey hücresidir. Gıda olarak ele aldığımız kanatlı yumurtası bütün gıdalar içerisinde en kaliteli proteine sahip olan gıdadır. Kaliteli protein demek sindirilebilirliği ve biyodeğerliliği yüksek protein demektir.Yumurtanın yapısı ve içerdiği besin elementleri: Dıştan içe  kabuk, ak, ve sarı kısımdan  oluşur.

Besin Öğeleri

Yumurta, insan vücudunun ihtiyaç duyduğu esansiyel besin öğelerinin tamamına yakınını  içeren birkaç besinden biridir. Enerji değerinin düşük olmasına rağmen sahip olduğu vitamin, mineral ve proteinler nedeniyle besleyici değeri yüksek besin olarak tanımlanmaktadır. Özellikle gelişme çağındaki çocukların beslenmesinde çok önemlidir. Çünkü yumurta proteini insan vücudunda sentezlenemeyen “esansiyel amino asitleri” yeterli ve dengeli miktarlarda içermektedir. Sindirilebilirliği yüksektir, tamamına yakını vücut tarafından kullanılmakta ve vücut proteinlerine dönüşebilmektedir. Tüketildikten yaklaşık 2-5 saat içerisinde sindirimi tamamlanır. Vücut bu proteinlerin yaklaşık %90-98 kısmını kullanır.
Esansiyel aminoasitlerin yanı sıra göz ve kemik gelişim için büyük bir öneme sahip olan A vitamini, mineral emilimi ve kullanımı için gerekli olan D vitamini, antioksidan özelliği olan E vitamini ve beyin gelişimi için önemli olan B grubu vitaminler bakımından zengindir.
Kalsiyum, sodyum, potasyum, fosfor, magnezyum ve demir yönünden de önemli bir kaynaktır.

Bayat yumurta nasıl anlaşılır ?

İşletmelerde bayat yumurtaları tespit etmek için hızlı ve pratik olması açısından ışık muayenesi yöntemi uygulanır. Uygun büyüklükteki yuvalara yumurtalar koyulur. Bu yuvaların altında ışık kaynağı bulunur. Karanlık bir ortamda ışık kaynağının üstündeki yumurtanın içindeki unsurlar görülür. Taze yumurtada hava boşluğu 5 mm’ yi yani yarım cm’ yi geçmemelidir. Ayrıca sarı kısım merkezde olmalıdır. Kabuğa yakın olması  bayat olduğu anlamına gelir.
Evde kendimiz de yumurtanın taze olup olmadığını anlayabiliriz. İlk olarak yumurtayı kırdığımızdaki görüntü bize fikir verir. Taze ise sarı kısmı ortada veya ortaya yakın durur. Fazla yayılmaz yüksek görünümdedir dağılmaz. Ak berraktır, bayatladıkça bulanıklaşır, sarı kısmı yayvandır, kolay dağılır.

 

Yumurta Tuzlu Suda Neden Batmaz ?

Daha net sonuç veren diğer bir yöntemde tuzlu su muayenesidir. Yumurtanın bayatladıkça hava boşluğu artar. Dolayısıyla özgül ağırlığı azalır. İçerisindeki  hava miktarı ne kadar artarsa batması o kadar zorlaşır. Tuzlu suda yumurtanın batma durumu bize tazelik hakkında fikir verir. Bunun için 2 tane tuzlu su çözeltisi gereklidir. Bir tanesi % 8 diğeri % 11 tuz içerecek şekilde hazırlanır.
200 ml’ lik bir kapta % 8 için 4 çay kaşığı, % 11 için 5,5-6 çay kaşığı tuz katılıp tamamı çözününceye kadar karıştırılır. Daha sonra yumurta bu kaplara konur.
-eğer iki kapta da batıyorsa çok taze
-% 8’ lik çözeltide batıyor, % 11 olanda yüzüyorsa taze
-her iki kapta da yüzüyorsa bayattır.

Haşlanmış taze yumurtada; kabuk zor soyulur. Sarı kısmı merkezi bir konumdadır. Beyazı homojen renkte ve elastiktir. Bayat ise sarısı kabuğa yaklaşmış ve ak kısmı tabakalı bir yapıdadır.

Sınıflandırma:

Kabuk şekli, görünümü, akı ve sarısının yapısı, konumu ve hava boşluğu gibi kriterlerin dikkate alınmasıyla kalitelerine göre:
AA – A – B – Sanayi 1 (C) – Sanayi 2 olmak üzere 5 gruba ayrılır.
Boyutlarına göre:
Çok Büyük (XL): 72 gr’ dan büyük
Büyük (L) : 63-72 gr
Orta (M) : 53-62 gr
Küçül (S) : 53 gr’ dan küçük

Yumurtaların Muhafazası:
Diğer hayvansal gıdalar gibi yumurta da yüksek besin değerlerine sahip bir gıdadır. Uygun koşullar oluştuğunda hastalık oluşturan mikroorganizmaların hızla gelişebildiği bilinmektedir. Bu yüzden  buzdolabında muhafaza etmeliyiz. Ayrıca yumurtanın yüzeyi kirli olsa bile yıkamaktan kaçınmalıyız. Çünkü yıkama işlemi yumurtada bulunan por adı verilen mikroskobik deliklerin genişlemesine neden olur. Bu da mikroorganizmaların yumurtanın içine girmesini ve orada çoğalmasını kolaylaştırır. Dikkat etmemiz gereken önemli bir konu çiğ yumurta tüketimidir. Özellikle hayvanlar ve insanlar için çok tehlikeli olan salmonella hastalığı yönünden çiğ yumurta tüketimi risklidir.

Total Page Visits: 66 - Today Page Visits: 3

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir